સામાન્ય રીતે આપણે આ બંને શબ્દોને એક જ અર્થમાં વાપરતા હોઈએ છીએ, પરંતુ ૨૬ જાન્યુઆરી (પ્રજાસત્તાક દિવસ) અને ૧૫ ઓગસ્ટ (સ્વતંત્રતા દિવસ) ના કાર્યક્રમોમાં ધ્વજ ફરકાવવાની રીતમાં એક બહુ મોટો અને મહત્વનો તફાવત છે.
૧. રાષ્ટ્રધ્વજારોહણ (Flag Hoisting)
આ પ્રક્રિયા સ્વતંત્રતા દિવસ (૧૫ ઓગસ્ટ) ના રોજ કરવામાં આવે છે.
રીત: આ દિવસે રાષ્ટ્રધ્વજ સ્તંભની નીચે બાંધેલો હોય છે. તેને દોરી વડે ખેંચીને નીચેથી ઉપર લઈ જવામાં આવે છે અને પછી ફરકાવવામાં આવે છે.
પ્રતીક: આ પ્રક્રિયા દેશની આઝાદી અને એક નવા રાષ્ટ્રના ઉદયનું પ્રતીક છે.
મુખ્ય વ્યક્તિ: કેન્દ્ર સ્તરે આ વિધિ દેશના વડાપ્રધાન દ્વારા કરવામાં આવે છે.
૨. રાષ્ટ્રધ્વજ વંદન / ધ્વજ ફફડાવવો (Flag Unfurling) – ૨૬ જાન્યુઆરી
આ પ્રક્રિયા પ્રજાસત્તાક દિવસ (૨૬ જાન્યુઆરી) ના રોજ કરવામાં આવે છે.
રીત: આ દિવસે રાષ્ટ્રધ્વજ સ્તંભની ટોચ પર જ લપેટીને બાંધેલો હોય છે. તેને નીચેથી ઉપર લઈ જવો પડતો નથી, માત્ર દોરી ખેંચીને ખોલવામાં (ફરકાવવામાં) આવે છે.
પ્રતીક: આ પ્રતીક છે કે આપણો દેશ પહેલેથી જ આઝાદ છે અને હવે આપણે આપણા બંધારણ અને લોકશાહીનું સન્માન કરીએ છીએ.
મુખ્ય વ્યક્તિ: કેન્દ્ર સ્તરે આ વિધિ દેશના રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા કરવામાં આવે છે (કારણ કે રાષ્ટ્રપતિ દેશના બંધારણીય વડા છે
- નયના જે. સોલંકી
- આંખો
